Đến với Lễ hội xuân Ba Bể du khách không chỉ cảm nhận không khí nghiêm trang, thành kính trong phần lễ giữa linh khí hùng thiêng của núi rừng Việt Bắc mà còn được hòa mình vào những trò chơi dân gian mang đậm bản sắc dân tộc.
 |
| Đua thuyền độc mộc - trò chơi hấp dẫn tại Hội xuân Ba Bể năm 2010 |
Không có nhà thi đấu hoành tráng, không có khán đài, trên khu bãi Bó Lù rộng lớn, giữa mênh mông non nước Ba Bể, các trò chơi dân gian được tổ chức sôi nổi, hào hứng. Không phân biệt đâu là vận động viên, đâu là người chơi, đâu là khán giả, tất cả đều hòa mình vào cuộc chơi. Mỗi trò chơi đều mang trong mình những ngụ ý mà người dân muốn gửi gắm.
Theo sự phân công của Ban tổ chức mỗi địa trong huyện Ba Bể đều chuẩn bị 5 quả còn để phục vụ cho trò tung còn đầu xuân. Quả còn có hình cầu to bằng nắm tay trẻ con, được khâu bằng nhiều múi vải màu bên trong nhồi hạt thóc, bông hoặc cát và có nhiều tua rua để định hướng khi bay. Sân ném còn là bãi đất rộng, ở giữa dựng cột còn làm bằng một cây vầu cao bên trên có gắn khung còn hình tròn. Khung còn một mặt dán giấy đỏ - biểu tượng cho mặt trời, mặt kia dán giấy vàng – biểu tượng cho mặt trăng. Người chơi đứng quay mặt vào nhau tung còn để tìm duyên. Dù không còn phần nghi lễ trước khi ném còn như ngày trước và Ban tổ chức cũng không trao giải, nhưng rất nhiều thanh niên, thậm chí là cả người trung niên vẫn ra sức tung còn cho thật cao, thật trúng với những mong ước cho riêng mình. Là một người miền xuôi mới lên Ba Bể công tác, anh Nguyễn Văn Linh có mặt tại sân tung còn vui vẻ cho biết: Tung còn là trò chơi dân gian rất hay mang nhiều ý nghĩa và đỏi hỏi sự khéo léo của người chơi. Tuy không tung được quả còn nào trúng đích nhưng tôi vẫn rất vui và thích thú. Hi vọng rằng, mọi điều may mắn sẽ đến với tôi trong năm nay.
 |
| Tung còn - trò chơi thu hút đông đảo nam nữ thanh niên tham gia |
Nếu như trò đi cà kheo đòi hỏi sự khéo léo của người chơi, thì trò bịt bắt dê, hay bịt mắt đánh trống lại cần đến sự cảm nhận nhạy bén của nhiều giác quan và cả sự chỉ dẫn của khán giả. Sau mỗi lần chơi, mỗi cuộc chơi dù có thắng hay không, những khán giả có mặt tại đó đều giành cho người chơi những tràng vỗ tay động viên. Không khí của lễ hội xuân vì thế mà vui tươi hơn, cởi mở và thắm tình hơn.
 |
| Bịt mắt đánh trống - trò chơi mang lại sự hứng khởi cho khán giả |
Là một lễ hội nông nghiệp lại gắn với vùng lòng hồ Ba Bể nên trò chơi chọi bò và đua thuyền độc mộc luôn giành được sự quan tâm đặc biệt của người dân và du khách. Những con bò hằng ngày vẫn cần mẫn trên đồng ruộng nay đem ra so tài cùng hăng hái không kém. Những pha húc thẳng vào nhau, những miếng khóa sừng hất ngược của những chú bò đã đem lại giây phút hồi hộp, hấp dẫn cho người xem. Còn trên mặt hồ Ba Bể rộng lớn, từng đôi nam nữ cong mình khua chèo thật nhanh, thật khéo cố đưa thuyền về đích trước, trong tiếng reo hò, cổ vũ náo nhiệt của hàng ngàn du khách.
Ông Nguyễn Khánh Hải – Việt kiều Pháp có mặt tại Hội xuân Ba Bể cho biết: Đến với Lễ hội xuân Ba Bể, được xem những trò chơi dân gian tôi như được sống lại khí xuân vui tươi, đậm đà bản sắc dân tộc của ngày nào. Điều này khiến tôi thêm yêu quê, yêu Tổ quốc mình hơn.
Nói về ý nghĩa của các trò chơi dân gian được tổ chức tại Lễ hội xuân Ba Bể năm nay, anh Lưu Xuân Thảo – Trưởng phòng Văn hóa huyện Ba Bể cho biết: Những trò chơi dân gian không chỉ hâm nóng không khí của lễ hội, xua đi những mệt nhọc, lo toan sau một năm lao động vất vả, tạo sự hứng khởi cùng những nguyện ước tốt đẹp cho năm mới mà nó còn hướng mọi người đến những giá trị truyền thống của dân tộc. Qua mỗi trò chơi, thế hệ trẻ hiểu biết được phần nào những thú chơi và nét văn hóa của cha ông ngày trước. Để từ đó giữ gìn, phát huy và xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc./.
Xuân Nghiệp