Hỗ trợ tiền cho học sinh con hộ nghèo thụ hưởng chính sách theo Quyết định số 112/2007/QĐ- TTg ngày 20/7/2007 của Thủ tướng Chính Phủ là một chủ trương đúng đắn nhằm tạo điều kiện cho con em hộ nghèo có điều kiện học tập. Song, trên thực tế việc triển khai thực hiện quyết định này trên địa bàn tỉnh ta vẫn còn nhiều vướng mắc.
Giờ học của cô và trò trường Mầm non Nhạn Môn, xã Nhạn Môn (Pác Nặm)./.
Theo Quyết định 112 của Thủ tướng Chính Phủ thì bắt đầu từ năm học 2007- 2008, con em các hộ nghèo đi học bán trú sẽ được hưởng chính sách này. Mức hỗ trợ cụ thể là các cháu ở bậc học mầm non sẽ được hỗ trợ 70.000 đồng/ tháng, học sinh tiểu học, THCS, THPT được hỗ trợ 140.000 đồng/ tháng (hưởng trong 9 tháng của năm học). Căn cứ vào các tiêu chí nêu trong Quyết định, các địa phương đã phối hợp với nhà trường rà soát để tổng hợp danh sách số học sinh nghèo thuộc diện thụ hưởng gửi UBND huyện. Theo kết quả tổng hợp của các địa phương thì năm học 2007- 2008 tỉnh Bắc Kạn có 10.496 học sinh được hỗ trợ theo Quyết định 112 của Thủ tướng Chính Phủ với tổng số tiền gần 12,7 tỷ đồng. Số tiền trên được UBND tỉnh giao tại quyết định số 1079 ngày 13/6/2008 và quyết định số 1607 ngày 26/8/2008. Hiện nay số tiền hỗ trợ của năm học 2007- 2008 đã được các địa phương chi trả cho học sinh. Tuy nhiên, trong quyết định số 232 ngày 3/2/2009 của UBND tỉnh về kế hoạch điều chỉnh vốn hỗ trợ cho con em, học sinh nghèo thì số học sinh được thụ hưởng chính sách này trong năm học 2007- 2008 đã giảm xuống còn 5.307 em, với số tiền hỗ trợ trên 4,6 tỷ đồng. Thực tế này đã gây ra tình trạng “dở khóc, dở cười” cho nhiều địa phương.
Qua tìm hiểu thực tế, được biết nguyên nhân dẫn tới tình trạng trên là do các văn bản hướng dẫn chưa kịp thời nên nhiều địa phương đã hiểu từ “bán trú” có nghĩa là đi học về trong ngày nhưng ở lại trường vào buổi trưa đều được thụ hưởng chính sách hỗ trợ. Trong khi đó, theo thông tư số 06/2007/TT- UBDT ngày 20/9/2007 của Ủy ban Dân tộc hướng dẫn thì những trường hợp trên lại không được thụ hưởng. Vì vậy, việc lập danh sách của các xã chưa chính xác đã dẫn tới tình trạng số học sinh tổng hợp theo danh sách so với số học sinh thực tế bị chênh lệch khá nhiều.
Đồng chí Đặng Hữu Dương, Phó Phòng Giáo dục huyện Bạch Thông cho biết: Việc xác định đối tượng học sinh (từ cấp tiểu học đến THPT) ở bán trú là “khá trừu tượng” và gặp nhiều khó khăn. Đối tượng được hỗ trợ phải là học sinh ở bán trú tại trường (đối với trường có khu bán trú dân nuôi), hoặc ở bán trú gần trường tại các nhà trọ, lều lán quanh trường từ đầu tuần đến cuối tuần là rất khó xác định, bởi số học sinh này liên tục thay đổi, tùy thuộc vào điều kiện kinh tế của gia đình. Đặc biệt, những gia đình khó khăn về kinh tế, họ thường yêu cầu con cái sau giờ học phải trở về nhà phụ giúp cha mẹ việc đồng áng thì lại không đúng tiêu chí để được hỗ trợ theo quyết định 112. Chính vì vậy việc lập hỗ sơ của các xã chưa được chính xác đã dẫn đến tình trạng số học sinh trên thực tế được hưởng thụ đã chệnh lệch khá nhiều.
Về vấn đề này, đồng chí Hà Sỹ Thơ, Phó Ban Dân tộc tỉnh cho biết: Trước sức ép của thực tế này, cho đến nay tỉnh ta vẫn đang lúng túng trong việc triển khai hỗ trợ cho các đối tượng là học sinh THCS, THPT. Vì theo như quy định chỉ có những đối tượng học sinh đang theo học bán trú hoặc ở trọ nhà dân gần trường học mới được thụ hưởng chương trình này. Chính vì vậy mà hiện nay tại tỉnh ta đang có tình trạng số tiền do Trung Ương cấp để chi trả cho học sinh trong năm học 2007- 2008 theo Quyết định 112 của Thủ tướng Chính Phủ dư thừa trên 8 tỷ đồng. Đồng chí Hà Sỹ Thơ cũng cho biết số tiền trên sẽ được trả lại cho Trung Ương. Những địa phương nào đã chi trả tiền cho con em hộ nghèo theo danh sách của năm học 2007- 2008 nay rà soát lại không thuộc diện được thụ hưởng sẽ bị thu hồi. Điều này sẽ rất khó khăn cho các địa phương, bởi những hộ đã nhận tiền đều là những hộ nghèo đã sử dụng số tiền được hỗ trợ chi phí cho việc học của con em, nay phải hoàn lại tiền thì vấn đề đặt ra là họ sẽ lấy tiền ở đâu ra đẻ trả? Đến bao giờ các địa phương mới thu hồi đủ số tiền đó? Sự việc trên xảy ra chính là một bài học kinh nghiệm đối với các ngành, các địa phương trong việc triển khai các chế độ, chính sách đến với người dân./.
P.V