Bắc Kạn:
Chè tuyết Bình Văn chưa phát huy được hiệu quả tiềm năng
16:58' 03/05/2009 (GMT+7)

Cây chè tuyết Bình Văn mọc ở vùng núi cao, tuy không được chăm bón cầu kì nhưng mỗi độ xuân sang vẫn xanh non mơn mởn, đâm chồi, nảy lộc. Búp chè lúc hái thì xanh non nhưng khi sao khô lại có màu sáng bạc.

aa

Nông dân thôn Thôm Bó thu hoạch chè tuyết

Trong búp chè có chứa hàm lượng các chất sinh hoá cao có tác dụng tốt đối với sức khoẻ con người. Chính vì vậy, sản phẩm chè tuyết được người tiêu dùng ưa chuộng. Xã Bình Văn (Chợ Mới) có tiểu vùng khí hậu riêng biệt thích hợp cho cây chè tuyết phát triển. Theo số liệu thống kê đến nay toàn xã có khoảng 200 ha chè tuyết cổ thụ và trồng mới được hơn 166 ha chè tuyết từ năm 2001 đến nay.

    Cây chè tuyết mọc phân tán và rải rác tại các vùng núi cao của xã. Theo các bậc cao niên trong xã thì cây chè tuyết tồn tại tại vùng đất này từ lâu đời, truyền từ đời này sang đời khác, quả hạt rụng xuống nên cây tự sinh trưởng, phát triển, có cây tồn tại hàng mấy trăm năm . Trước đây người dân chỉ lấy về sao thủ công để uống và làm quà biếu cho người thân ở xa. Những người sành uống chè thì chỉ cần nhấp ngụm nước đầu tiên đã phát hiện ra đâu là chè tuyết Bình Văn và chè tuyết cảu vùng khác. Chè tuyết Bình Văn khi pha chè có màu sắc xanh trong, vị chan chát chuyển sang ngọt mát tan dần nơi đầu lưỡi, một ấm chè người dân pha đến 5 nước hương vị vẫn đậm đà, riêng biệt và không trộn lẫn với bất cứ vùng chè nào.
 
     Các cây chè cổ thụ hiện nay đã được người dân chăm sóc, bảo vệ và thu hoạch chế biến thành sản phẩm chè sạch vì số lượng chè này chủ yếu là tự nhiên, người dân không bón bất kì loại hoá chất, thuốc trừ sâu nào và chủ yêú sao bán bằng biện pháp thủ công nên chất lượng khá thơm ngon và được người tiêu dùng ưa chuộng, do làm thủ công manh mún, nhỏ lẻ, chưa thành quymô nên chủ yếu là sản phẩm thô chưa qua các khâu công nghệ, không có bao bì mẫu mã nên giá cả khá rẻ chỉ khoảng 50.000 đến 60.000 đồng/kg. Hầu như người dân sản xuất ra đến đâu tiêu thụ hết đến đó.
 
Hiện nay, ở Bình văn nhiều gia đình bắt đầu đầu tư máy sấy chè, người dân thu hoạch không cần phải trải qua nhiều công đoạn chế biến mà đi thuê sao sấy, cứ 6 kg chè tươi được 1 kg chè khô. Gia đình ông Ma Phúc Hợi thôn Thôm Bó, ngoài mở rộng các diện tích chè tuyết san, ông đã đầu tư một lò sao, sấy chè vừa phục vụ sao sấy cho gia đình và cho các hộ dân các khu vực lân cận sao sấy thuê, theo ông chè sao thủ công hoặc qua sao sấy có chất lượng tương đương nhau. Qua sao sấy vừa tiết kiệm được thời gian và số lượng được nhiều nên quy trình sản xuất nhanh nên người dân đỡ mất nhiều công lao động. 

Từ cây chè tuyết đã giúp nhiều gia đình ổn định cuộc sống tăng thu nhập và làm giàu chính đáng, chính vì vậy diện tích chè được mở rộng theo hằng năm, theo người dân thì trồng chè tuyết khoảng 2 đến 3 năm bắt đầu cho thu hoạch, sau 5 đến 7 năm cây chè tuyết bắt đầu có tán rộng người dân chỉ việc chăm sóc và thu hoạch. Hiện nay, quỹ đất dành cho việc mở rộng diện tícch chè ở Bình Văn còn hạn chế nên người dân bắt đầu trồng chè phân tán. Tuy nhiên ở các diện tích trồng hồi người dân trồng chè phân tán hương vị chè sẽ bị trộn lẫn với hương vị hồi nên không có hương vị đặc trưng của chè tuyết.

Thời gian qua, Trường Đại học Nông, Lâm Thái Nguyên đã đến Bình Văn và Yên Hân, Yên Cư khảo sát, nghiên cứu và treo biển bảo tồn các cây chè cổ thụ, cây chè bản địa để lai tạo nhân, chiết giống phục vụ cho chiến lược mở rộng diện tích chè cuả địa phương, tuy nhiên điều khó khăn hiện nay là người dân chưa nhận thức được tiềm năng của cây chè địa phương, chưa có ý thức gìn giữ và xây dựng thương hiệu cho cây chè đặc sản của địa phương mình. Hầu hết các diện tích chè ở Bình Văn đều được sản xuất và tiêu thụ tự do nên rất khó kiểm soát chất lượng, theo người dân địa phương thì thực tế đã có nhiều trường hợp chè ở các địa phương khác giả danh chè tuyết Bình văn để bán. Đồng chí Ma Phúc Dung-Phó Chủ tịch UBND xã Bình Văn cho biết: Trong Chiến lược từ năm 2010 đến 2020, xã Bình văn phấn đấu mở rộng vùng sản xuất chè tuyết san để trở thành vùng trọng điểm của sản xuất nguyên liệu chè, để thực hiện được điều này xã vận động người dân mở rộng diện tích chè cả tập trung và phân tán nhằm từng bước đưa cây chè là cây mũi nhọn trong phát triển kinh tế nơi đây.

Thực tế đã chứng minh, vùng sản xuất chè tuyết Bằng Phúc (Chợ Đồn) đã dần khẳng định được thương hiệu và có chỗ đứng trên thị trường qua Hợp tác xã chè tuyết Thiên Phúc. Từ cây chè tuyết giúp người dân nơi đây ổn định cuộc sống tạo việc làm khá ổn định cho địa phương , nhiều hộ đã xoá được đói, nghèo, vươn lên khá giả. Chính vì vậy, để sản phẩm chè tuyết Bình Văn thực sự có chỗ đứng trên thị trường và là cây thế mạnh giúp bà con xoá đói, giảm nghèo thì cần xây dựng thương hiệu cho cây chè tuyết nơi đây đồng thời cần mở rộng quy mô sản xuất, có cơ chế trong việc thu mua bao tiêu sản phẩm và thực hiện các bước chặt chẽ có hiệu quả. Đồng thời, người dân cần chủ động xây dựng và bảo vệ thương hiệu chè tuyết của mình, có như vậy cây chè tuyết Bình Văn mới thực sự phát huy được tiềm năng vốn có của mình./.

Hồng Hạnh

 

Ý kiến của bạn

*
*
*
,
,
,
,