Hiện nay, trên địa bàn tỉnh ta đang tồn tại một thực tế là một số cơ quan đơn vị, doanh nghiệp có nhu cầu sử dụng đất xây dựng trụ sở, thực hiện một số dự án để phát triển kinh tế nhưng lại không có quỹ đất thực hiện. Song, một số cơ quan, doanh nghiệp được giao đất để triển khai thì lại không sử dụng hoặc sử dụng không hiệu quả. Thực trạng “kẻ đói, người no” kéo dài nhiều năm nay đã gây lãng phí lớn về tài nguyên đất và nguồn vốn của nhà nước. Điều này cũng cho thấy công tác quản lý đất công tại tỉnh ta vẫn còn tồn tại nhiều vấn đề đáng phải bàn.
 |
| Khu đất rộng hơn 7.000 m2 được giao cho Công ty May công nghiệp Bắc Kạn đầu tư xây dựng giai đoạn II từ năm 2003 giờ đây đang “dành chỗ” cho các loại cây hoa màu phát triển./. |
Cụ thể là khu đất rộng 7.740 m2 tại tổ 4, phường Đức Xuân, thị xã Bắc Kạn được UBND tỉnh giao cho Công ty TNHH May công nghiệp Bắc Kạn đầu tư xây dựng giai đoạn II tại Quyết định số 243/QĐ- UB ngày 10/2/2003 để mở rộng phát triển sản xuất. Khu đất trên đã được Công ty tiến hành bồi thường giải phóng mặt bằng, san ủi, xây tường bảo vệ và cống thoát nước. Tuy nhiên từ năm 2003 đến nay dự án giai đoạn II của đơn vị vẫn chưa được thực hiện. Chính vì vậy toàn bộ diện tích 7.740 m2 đất được giao đó phần thì bỏ hoang, phần thì Công ty cho một số hộ dân mượn để trồng cây hằng năm như: ngô, đỗ, rau màu các loại… Lý giải về nguyên nhân của vấn đề này, đồng chí Khương Văn Tài, Phó Giám đốc Công ty TNHH May công nghiệp Bắc Kạn cho biết: Sau khi được UBND tỉnh giao khu đất trên để đầu tư xây dựng giai đoạn II, công ty đã tiến hành giải phóng mặt bằng, san ủi… với tổng kinh phí gần 2 tỷ đồng. Nhưng do thiếu nguồn vốn đối ứng nên từ đó đến nay công ty vẫn chưa thể tiếp tục xây dựng. Tuy vậy, theo dự kiến công ty sẽ tiến hành đầu tư xây dựng giai đoạn II vào khoảng thời gian gần đây…
Theo kết quả rà soát trong hai năm 2007- 2008 của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh thì những trường hợp tương tự như Công ty TNHH May công nghiệp Bắc Kạn trên địa bàn tỉnh có khoảng 23 dự án với tổng diện tích đất gần 180 ha. Trong đó có 18 dự án quá thời hạn không triển khai và 5 dự án thực hiện không có hiệu quả. Theo quy định tại khoản 12, điều 38 Luật đất đai năm 2003 thì đất được Nhà nước giao cho thuê thực hiện dự án đầu tư mà không được sử dụng trong thời hạn 12 tháng liền hoặc tiến độ sử dụng chậm hơn 24 tháng so với tiến độ đã ghi trong dự án đầu tư kể từ khi nhận bàn giao đất trên thực địa mà không được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quyết định giao đất, cho thuê đất cho phép sẽ bị thu hồi đất. Trên căn cứ đó, Sở Tài nguyên và Môi trường đã kiến nghị cấp có thẩm quyền thu hồi 6 dự án và đốc thúc thực hiện được 7 dự án. Như vậy, đến đầu năm 2009, toàn tỉnh vẫn còn 10 dự án đã giao đất cho các cơ quan đơn vị từ 3 năm trở lên nhưng chưa thực hiện.
Theo ông Ma Trương Thiêm, Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường thì đây mới chỉ là con số mà đơn vị nắm được cụ thể, còn trên thực tế số dự án được giao đất sử dụng không hiệu quả cò khá lớn nhưng chưa được phát hiện và xử lý kịp thời. Nguyên nhân là do việc thẩm định các hồ sơ, dự án của các cơ quan có thẩm quyền chưa chặt chẽ nên dẫn tới tình trạng nhiều dự án được phê duyệt nhưng tính khả thi của dự án thấp, vì vậy hiệu quả sử dụng đất chưa cao. Trong khi đó, công tác kiểm tra và quản lý sử dụng đất của các tổ chức và người sử dụng đất ở các địa phương là trách nhiệm của cán bộ địa chính cấp xã và UBND các xã, phường, thị trấn. Song, trên thực tế công việc này không được các địa phương thực hiện một cách triệt để. Cũng theo ông Ma Trương Thiêm, để quản lý sử dụng đất công đã giao, cho thuê trên địa bàn tỉnh thì các ngành chức năng cần phải hoàn thiện đồng bộ, đầy đủ việc lập quy hoạch sử dụng đất ở cả ba cấp: tỉnh, huyện, xã và quy hoạch xây dựng tại đô thị. Đồng thời, phải có quy định chặt chẽ trong việc xác định chủ trương đầu tư và thẩm định dự án…
Đó là những giải pháp mang tính chất lâu dài, nhưng thiết nghĩ trước mắt các địa phương và ngành chức năng cần phải phối hợp chặt chẽ, rà soát tất cả những diện tích đất đã được giao cho các cơ quan đơn vị nhằm phát hiện kịp thời những diện tích đất sử dụng không hiệu quả hoặc quá thời hạn để kiến nghị, thu hồi theo quy định của khoản 12 điều 38 luật đất đai năm 2003 để tránh tình trạng lãng phí như một số dự án trong thời gian qua./.
K.D