Vụ mùa năm nay xã Như Cố (Chợ Mới -Bắc Kạn) có kế hoạch gieo cấy 122ha lúa. Cũng như những vụ trước, cơ cấu giống lúa được bà con sử dụng chủ yếu vẫn là giống lúa Tiên ưu 95, Khang dân. Riêng giống lúa Tiên ưu 95, nhận thấy đây là giống lúa mới, có năng suất, chất lượng cao nên đã được nhân dân địa phương đưa vào trồng trong thời gian gần đây, bước đầu đã phát huy được hiệu quả kinh tế. Tuy nhiên, đến thời điểm này, người dân lại đang phải đối mặt với tình trạng thóc giống nảy mầm kém.

Tiếc của, nhiều hộ dân đã sàng sảy, chọn lựa những hạt giống đã nảy mầm để gieo mạ
Vì vậy vụ mùa năm 2009, toàn xã đã đăng ký và mua hơn 200kg thóc giống loại Tiên ưu 95 của Chi nhánh Vật tư nông nghiệp huyện để sử dụng. Tuy nhiên chỉ sau thời gian ủ hơn 24 giờ, giống lúa này đã có biểu hiện nảy mầm kém. Cụ thể là rễ dài còn mầm thì ngắn hoặc không nảy mầm. Tiếc của, nhiều hộ dân vẫn đưa số thóc giống đã ủ gieo xuống ruộng nhưng tỷ lệ mọc rất thấp hoặc không mọc.
TIN LIÊN QUAN
Theo quan sát thực tế tại địa phương cho thấy, nếu may mắn tỷ lệ mọc chỉ đạt khoảng 40%. Ông Vũ Sơn Hà, Trưởng thôn Khuôn Bang cho biết: “Vụ mùa năm nay bà con trong thôn có kế hoạch sử dụng 100% giống lúa Tiên ưu 95. Có những hộ dân mua đến 9-10kg thóc giống loại này, ít cũng 4-5kg để gieo cấy. Tuy nhiên, khi tiến hành ủ, nhận thấy tỷ lệ nảy mầm thấp nên bà con đã chuyển đổi sang sử dụng giống lúa khác, nhiều hộ thì sàng sảy lấy những hạt giống đã nảy mầm để gieo mạ, nhưng tỷ lệ mọc cũng không đáng kể. Đến thời điểm này cả thôn có khoảng 120kg thóc giống Tiên Ưu 95 không nảy mầm hoặc nảy mầm kém”.
Còn gia đình bà Dương Thị Vui thì trong vụ mùa năm nay, gia đình bà đã mua 5kg giống lúa Tiên ưu 95 để sử dụng nhưng đã bị hỏng, tỷ lệ nảy mầm thấp nên bà đã chuyển sang mua thêm 2kg giống Khang dân để gieo cấy. Ngoài ra, nhiều hộ khác cũng phải chuyển đổi sang sử dụng giống lúa khác để kịp thời vụ.

Tuy nhiên tỷ lệ thóc giống mọc thành mạ chỉ đạt khoảng 40%
Cùng với Khuôn Bang, ở thôn Nà Roòng cũng có khoảng 20kg, Bản Cầy có gần 10kg thóc giống Tiên ưu 95 không nảy mầm. Không những vậy, một số hộ dân ở thôn Bản Quất cũng trong tình trạng tương tự khi sử dụng giống lúa Khang dân 18 của Chi nhánh vật tư nông nghiệp huyện. Về vấn đề này ông Lương Tiến Trung, Chi nhánh trưởng Chi nhánh vật tư nông nghiệp huyện cho biết: “Số lượng giống Tiên Ưu 95 cấp cho nhân dân xã Như Cố là thuộc lô giống nhập lần 2-lô nhập 260kg của Chi nhánh, và Như Cố là địa phương duy nhất sử dụng lô giống này. Còn giống Khang dân 18 được nhập về với số lượng 840kg, cung cấp cho tất cả các xã trên địa bàn huyện. Theo chúng tôi được biết, tình trạng hai giống lúa trên không nảy mầm chỉ xảy ra ở Như Cố, còn các địa phương khác thì không có vấn đề gì. Ngay sau khi nhận được thông tin về tình trạng này chúng tôi đang tiếp tục phối hợp với các phòng chuyên môn của huyện để kiểm tra nguyên nhân. Khi xác định được rõ nguyên nhân chúng tôi sẽ đưa ra giải pháp giải quyết hợp lý. Nếu giống kém chất lượng dẫn đến tình trạng nảy mầm kém thì Chi nhánh sẽ có trách nhiệm bồi thường, bảo đảm quyền lợi cho người dân”.
Còn về phía phòng chuyên môn, ông Trần Đức Văn, Trưởng phòng NN&PTNT huyện cho biết: “Trong nhiều năm trở lại đây trên địa bàn huyện không xảy ra tình trạng giống cây trồng không nảy mầm. Vừa qua tại xã Yên Đĩnh cũng xảy ra tình trạng giống lúa không nảy mầm nhưng nguyên nhân đã được xác định là do người dân ủ, ngâm thóc giống không theo đúng quy trình, trong khi thời tiết tương đối nắng dẫn đến thóc giống bị thối. Còn đối với giống lúa Tiên ưu 95 và Khang dân 18 ở Như Cố cũng xuất hiện tình trạng tương tự thì hiện tại phòng đã cử cán bộ chuyên môn xuống kiểm tra tình hình thực tế tại đồng ruộng, đồng thời chỉ đạo, phối hợp với Chi cục Bảo vệ thực vật, Chi nhánh vật tư nông nghiệp và một số hộ dân cùng tiến hành ủ, gieo thử lại hai giống lúa này, từ đó sẽ kiểm tra và kết luận nguyên nhân, có biện pháp khắc phục, xử lý”. Hy vọng rằng với sự vào cuộc nhanh chóng của các ngành, phòng chuyên môn sẽ sớm tìm ra nguyên nhân, giải pháp khắc phục để nhân dân yên tâm sản xuất./.
T.H